Awgrymiadau Ymarfer: Canllawiau Gwneud Penderfyniadau Trothwy

Pwrpas

Mae’r adran hon yn egluro sut mae gwahaniaethu rhwng honiadau sy’n bodloni meini prawf trothwy Adran 5 a’r rhai nad ydynt yn bodloni’r meini prawf. Mae’n cefnogi prosesau gwneud penderfyniadau cyson, teg a chyfreithlon ar draws asiantaethau.

Meini Prawf Trothwy

Rhaid ystyried honiad o dan Adran 5 os yw’r unigolyn sy’n gweithio (am dâl neu’n ddi-dâl) gyda phlant neu oedolion sy’n wynebu risg wedi:

• Ymddwyn mewn ffordd sydd wedi niweidio neu a allai fod wedi niweidio plentyn neu oedolyn sy’n wynebu risg.
• Cyflawni trosedd o bosibl yn erbyn, neu’n gysylltiedig â, plentyn neu oedolyn sy’n wynebu risg.
• Ymddwyn tuag at blentyn neu oedolyn mewn ffordd sy’n dangos y gallai beri risg o niwed.
• Ymddwyn yn ei fywyd personol mewn ffordd a allai awgrymu ei fod yn peri risg yn ei swydd neu ei rôl gwirfoddoli.

Honiadau sy’n Bodloni’r Trothwy

Enghreifftiau o honiadau sy’n galw am ddilyniant i broses Adran 5:

Niwed Corfforol

Enghraifft: Honnir bod gweithiwr gofal wedi taro oedolyn sy’n wynebu risg yn ystod gofal personol.

Trosedd

Enghraifft: Caiff athro ei arestio am fod â delweddau anweddus o blant yn ei feddiant.

Risg o Niwed Drwy Ymddygiad

Enghraifft: Mae hyfforddwr chwaraeon wedi cael ei weld yn gwneud sylwadau rhywiol i bobl ifanc yn ystod hyfforddiant.

Bywyd Personol yn Effeithio ar Addasrwydd

Enghraifft: Mae gweithiwr gofal cartref yn gyfrifol am drais domestig yn erbyn ei bartner.

Pwyntiau Ymarfer Allweddol

• Ystyriwch y risg trosglwyddadwy hyd yn oed os digwyddodd y digwyddiad y tu allan i’r gweithle.
• Cofnodwch yr holl benderfyniadau a’r rhesymeg yn y system cofnodion cleientiaid y cytunwyd arni.
• Gofynnwch am gyngor gan Swyddog Dynodedig yr Awdurdod Lleol/Swyddog Dynodedig Diogelu os nad ydych yn siŵr.

Honiadau NAD YDYNT yn Cyrraedd y Trothwy

Enghreifftiau o bryderon y dylid eu rheoli’n fewnol ac nad ydynt yn bodloni meini prawf Adran 5:

Pryder am Ansawdd Gofal

Mae aelod o staff yn methu â chwblhau cynlluniau gofal yn gywir dro ar ôl tro, ond nid oes tystiolaeth o niwed na risg.

Torri Amodau Polisi Heb Niwed

Gwirfoddolwr yn peidio â dilyn cod gwisg y mudiad na gofynion prydlondeb.

Mater Ymarfer

Mae gweithiwr iechyd yn methu â dilyn gweithdrefnau rheoli heintiau, sy’n cael sylw drwy hyfforddiant tîm.

Mater Ymddygiad Lefel Isel

Athro yn defnyddio iaith amhriodol mewn cyfarfod staff, ond nid oes unrhyw arwydd o niwed na risg i blant.

Pwyntiau Ymarfer Allweddol

• Gwahaniaethu rhwng honiadau a chwynion neu bryderon.
• Cofnodi’r rhesymeg dros benderfyniadau i beidio â symud ymlaen o dan Adran 5.
• Uwchgyfeirio patrymau o bryderon lefel isel os ydynt yn nodi risg sy’n dod i’r amlwg.

Gwneud Penderfyniadau

1. Cael Adroddiad → Ei drin o ddifrif, ei gofnodi’n ffeithiol, rhoi gwybod i’r arweinydd diogelu.
2. Defnyddio Meini Prawf Trothwy → A yw’r honiad yn bodloni un neu fwy o’r meini prawf?
3. Ystyried Risg Trosglwyddadwy → Hyd yn oed os yw y tu allan i gyd-destun gwaith, asesu’r risg i’r rôl.
4. Cofnodi Penderfyniadau Dogfen → Rhaid cofnodi pob penderfyniad yn y system y cytunwyd arni.